Make your own free website on Tripod.com

besmele.gif

ANASAYFA | Namaz Hocasi | Hz. MUHAMMED (S.A.S) | Esma-ul Hüsna | KUR'AN-I KERIM | Osmanli Tarihi | Ibretlik Resimler | Sami Yusuf
Dagilma Devri

 DAĞILMA DÖNEMİ
               19. YÜZYILDA OSMANLI DEVLETİ
                                    
                                    19. YÜZYILDA OSMANLI DEVLETİNİ SARSAN OLAYLAR:
                                    1)- Sırp İsyanı(1804)
                                    2)- 1806-1812 Osmanlı-Rus Savaşı ve Bükreş Antlaşması
                                    3)- Yunan İsyanı
                                    4)- 1828-1829 Osmanlı-Rus Savaşı ve Edirne Antlaşması
                                    5)- Mısır Valisi Kavalalı mehmet Ali Paşa'nın İsyanı
                                    6)- Kırım Savaşı(1853-1856)
                                    7)- 93 Harbi (1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı)
II.MAHMUT DÖNEMİ (1808-1839)

SIRP İSYANI (1804)
Sebepleri:
1)- Fransız İhtilalinin Milliyetçilik, bağımsızlık ve hürriyet gibi fikirlerinin sırplar üzerinde
etkili olması
2)- Savaşların Sırbistan toprakları üzerinde geçmesi ve bu savaşlar sırasında Sırbistan'ın sık sık
el değiştirmesi
3)- Sırbistan'daki Yeniçerilerin olumsuz davranışları
4)- Rusyanın kışkırtması
İsyan:
Bu sebeplerden dolayı 1804'de KARA YORGİ liderliğinde Sırplar ayaklandı.
II. MAHMUT
    NOT: Osmanlı Devletinde "Milliyetçilik"
                                    akımı neticesinde ayaklanan ilk topluluk SIRPLAR'dır.
                                    
                                      Sırplarla İlgili Antlaşmalar:
                                    1)- 1806-1812 Osmanlı Rus Savaşı sonucunda Ruslarla imzalanan  BÜKREŞ ANTLAŞMASI'nda Sırplara
                                    bazı
                                    haklar verildi.
                                    2)- 1828-1829 Osmanlı-Rus Savaşı sonucunda Ruslarla imzalanan EDİRNE ANTLAŞMASI'nda Sırplara
                                    özerklik verildi.
                                    3)- 1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı sonucunda imzalanan Ayestefanos ve BERLİN ANTLAŞMASI'nda Sırbistan
                                    bağımsızlığına kavuştu.
                                    
                                    1806-1812 OSMANLI-RUS SAVAŞI:
                                      Sebepler:
                                    1)- Rusların Sırp isyanını desteklemesi ve Balkan Milletlerini kışkırması.
                                    2)- Rusya'nın Eflak-Boğdan'ı işgal etmesi.
                                      Savaş:
                                    * Rusların Eflak-Boğdan'ı işgal etmesi karşısında Fransa'nın etkisiyle Osmanlı
                                    Devleti Rusya'ya
                                    savaş ilan etti. Osmanlı-Fransız yakınlaşması karşısında İngiltere Rusya'nın
                                    yanında yer aldı.
                                    * İngilizler Ruslara destek için donanmalarını İstanbul'a gönderdiler. İstanbul'a sadece denizden
                                    yapacakları bir saldırıyla başarılı olamayacaklarını anlayarak geri döndüler. Bu defa
                                    Mısır'a
                                    saldıran İngilizleri Mısır Valisi Mehmet Ali Paşa püskürtttü.
                                    * Fransa 1807'de Rusya ile "Tilsit Antlaşmasını" imzalayarak, dostluk kurdu. Yalnız kalan Osmanlı
                                    Devleti İngiltere'ya yaklaştı. İngiltere ile " Çanakkale (Kale-i Sultaniye)" antlaşmasını
                                    imzaladı.
                                    * Bu arada Ruslar Osmanlı topraklarında ilerliyordu.
                                    * Avrupa'da siyasi ortam yeniden değişti. Fransa ile
                                    Rusya'nın arası yeniden açıldı. Rusya'ya silahlarını çeviren Fransa bu defa Osmanlı Devleti'nin
                                    yanında yer aldı. Fransa'ya güvenemeyen Osmanlı Devleti Rusya ile BÜKREŞ ANTLAŞMASINI imzalayarak
                                    savaşı sona erdirdi.
                                      Sonuç:
                                    Ruslarla BÜKREŞ ANTLAŞMASI imzalandı.(1812)
                                    1)- İki devlet arasında Tuna nehri sınır olacak.
                                    2)- Ruslar Beserabya hariç işgal ettiği yerleri geri verecek.
                                    3)- Sırplara bazı haklar verilecekti.
                                    YUNAN İSYANI
                                      SEBEPLERİ:
                                    1)- Fransız ihtilalinin milliyetçilik, bağımsızlık gibi fikirlerinin etkisi
                                    2)- Rusya'nın ve Avrupa Devletleri'nin kışkırtması
                                    3)- 1804 de kurulan Etniki Eterya Cemiyeti'nin çalışmaları
                                    
                                     İSYAN:
                                    1821'de Mora'da başlayan isyan kısa sürede büyüdü. Osmanlı hükümeti Mısır Valisi Mehmet Ali
                                    Paşa'dan yardım istedi. M.Ali Paşa yardım karşılığında II.Mahmut'tan Mora ve
                                    Girit valiliklerinin
                                    kendisine verilmesini istedi.  Osmanlı ve Mısır donanması isyanı bastırdı ve NAVARİN
                                    limanına
                                    çekildi. Ancak Yunan isyanının bastırılması Batılıların işine gelmedi.  İngitere,
                                    Fransa, Rusya ve
                                    Avusturya Osmanlı devleti'ne ültimatom vererek Yunanistan'a bağımsızlık verilmesini istediler. Bu
                                    istek reddedilince Osmanlı ve Mısır donanmasını NAVARİN de yaktılar. Rusya Osmanlı'ya
                                    savaş ilan   etti.
                                    
                                        NOT: Navarin olayı Osmanlı Donanmasının
                                    yaşadığı 4 felaketten biridir. Birincisi 1571 İnebahtı,
                                    İkincisi 1770 Çeşme, Üçüncüsü 1827 Navarin, Dördüncüsü 1853 Sinoptur.
                                    
                                    1828-1829 OSMANLI-RUS SAVAŞI
                                      SEBEPLERİ:
                                    1)- Ruslar'ın sıcak denizlere inmek istemesi
                                    2)- Osmanlının Rusya'dan Navarin'de yakılan donanmanın zararını talep etmesi
                                    3)- Osmanlı'nın Yunanlılar ve azınlıklarla ilgili Avrupa Devletlerinin ve Rusya'nın isteklerini
                                    reddetmesi.
                                      SAVAŞ:
                                    Bu sebeplerden Rusyanın saldırısıyla savaş başladı. Ancak Osmanlı Devleti böyle bir
                                    savaşa hazır   değildi.
                                    ÇÜNKÜ:
                                    1)- Donanması Navarin'de yakılmıştı.
                                    2)- 1826'da Yeniçeri Ocağı kaldırılmış, ASAKİR-İ MANSURE-İ MUHAMMEDİYE ordusu
                                    yeni kurulmuştu.
                                    3)- Yunan ayaklanmasından dolayı bütün Avrupa Osmanlının karşısındaydı.
                                      SONUÇ:
                                    Rusların ilerleyerek doğuda Erzurum'a, batıda Edirne'ye kadar gelmeleri üzerine Osmanlı devleti barış
                                    istedi. Rusyayla EDİRNE ANTLAŞMASI imzalandı.(1829)
                                       EDİRNE ANTLAŞMASI (1829)
                                     Maddeleri:
                                    1)- Eflak-Boğdan ve Sırbıstan'a özerklik verildi.
                                    2)- Yunanistan bağımsız olacaktı.
                                    3)- Rus ticaret gemileri boğazlardan geçebilecekti.
                                    4)- Prut nehri sınır olacaktı.
                                    5)- Osmanlı Devleti savaş tazminatı verecekti.
                                    
                                       NOT: Osmanlı Devletinde bağımsızlığını
                                    elde eden ilk azınlık YUNANİSTAN'dır.
                                    
                                    NOT: Osmanlının Yunan isyanı ve Rus savaşıyla uğraşmasını fırsat bilen Fransa
                                    1830' da
                                    CEZAYİR i işgal etti.
                                    
                                             MISIR VALİSİ MEHMET ALİ PAŞA'NIN
                                    İSYANI (Denize düşen yılana sarılır.)
                                     SEBEPLERİ:
                                    1)- Yunan isyanının bastırılmasında II. Mahmut'a yardım eden Mısır valisi Kavalalı
                                    Mehmet Ali Paşa'ya
                                    vaad edilen yerlerin verilmemesi
                                    2)- Mehmet Ali Paşa'nın Navarin olayından sonra padişahtan izin almadan ordu ve donanmasını
                                    geri
                                    çekmesi.
                                    3)- 1828-1829 Osmanlı-Rus savaşında yardım istenildiği halde Mehmet Ali Paşa'nın yardım
                                    göndermemesi
                                     İSYAN:
                                    II.Mahmut Mehmet Ali Paşa'yı görevden almak için hazırlanırken Mehmet Ali Paşa'nın oğlu
                                    İbrahim
                                    Paşa, üzerine gönderilen padişah kuvvetlerini yenerek Konya'ya ilerledi.  Bu zor durum karşısında
                                    padişah yabancı devletlerden yardım istedi. İngiltere ve Fransa bu isteğe kayıtsız kaldılar.
                                    II.
                                    Mahmut son çare olarak (denize düşen yılana sarılır diyerek) Rusya'dan yardım istedi. Bir Rus
                                    donanması İstanbul boğazını geçerek Büyükdere önlerine demirledi.Osmanlı Rus yakınlaşması
                                    İngiltere
                                    ve Fransa'yı telaşlandırdı.  Hemen devreye girerek Mehmet Ali Paşa ya baskı yaptılar. Bunun
                                    üzerine
                                    Mehmet Ali Paşa ile II.Mahmut arasında KÜTAHYA ANTLAŞMASI imzalandı.(14 Mayıs 1833)
                                     KÜTAHYA ANTLAŞMASI(14 Mayıs 1833)
                                    1)- Mehmet Ali Paşa'ya Mısır ve Girit valiliklerine ek olarak Suriye valiliği de verilecek.
                                    2)- Oğlu İbrahim Paşa'ya da Cidde valiliğine ek olarak Adana Muhassıllığı (O bölgenin
                                    vergilerini
                                    toplama hakkı) verilecek.
                                    
                                      NOT: Bu antlaşma Mısır sorununu geçici
                                    olarak çözmüş fakat iki tarafta bu anlaşmadan memnun
                                    olmamıştır.
                                    
                                    NOT: Kütahya antlaşmasına rağmen kendisini güvende hissetmeyen II.Mahmut Rusyayla HÜNKAR İSKELESİ
                                    antlaşmasını imzalamıştır.(1833)
                                    
                                     HÜNKAR İSKELESİ ANTLAŞMASI (8 Temmuz
                                    1833)
                                    1)-Osmanlı bir saldırıya uğrarsa Ruslar asker ve donanma gönderecek, ancak masrafları Osmanlı
                                    ödeyecek.
                                    2)-Rusya bir saldırıya uğrarsa Osmanlı boğazları kapatacak. (İngiltere ve Fransa'ya karşı)
                                    3)-Bu antlaşma 8 yıl sürecek.
                                     ÖNEMİ:
                                    1)-Rusya bu antlaşmayle boğazlar üzerinde büyük avantaj sağlayıp,Karadenizdeki güvenliğini artırmış
                                    oldu.
                                    2)-Bu antlaşmayla BOĞAZLAR MESELESİ ortaya çıkmıştır.
                                    3)-Bu antlaşma Osmanlının boğazlar üzerindeki egemenlik haklarını TEK BAŞINA kullandığı
                                    son
                                    antlaşmadır.
                                    
                                      NOT:  Osmanlı Devleti Mısır ve Boğazlar
                                    meselesinde İngiltere'nin desteğini kazanmak için İngiltere
                                    ile 1838 BALTA LİMANI Antlaşmasını imzalamıştır.Bu antlaşma ile İngiltereye çok
                                    geniş ekonomik
                                    haklar verilmiş, Osmanlı ülkesinde tekel sistemi ve iç gümrük yönetimi kaldırılmış böylece Osmanlı
                                    ekonomisinin çöküşü hızlanmıştır.
                                    
                                     AÇIKLAMA: Kütahya antlaşması fazla uzun sürmedi. 1839'da Mehmet Ali Paşa bağımsızlığını
                                    ilan etti. Oğlu
                                              İbrahim Paşa üzerine gönderilen Osmanlı kuvvetlerini NİZİP'te yendi.İngiltere ve Fransa
                                    Hünkar
                                              İskelesi antlaşmasına dayanarak Rusyanın boğazlara egemen olmasından çekindiklerinden
                                    hemen
                                              devreye girerek  MISIR konusunda Londra'da  uluslararası bir konferans düzenlendi.
                                    
                                     NOT: Nizip yenilgisi haberi İstanbul'a gelmeden
                                    II.  Mahmut ölmüş, yerine Abdülmecid padişah
                                          olmuştur.
                                    
                                    II.MAHMUT DÖNEMİNDE ASKERİ ALANDA YAPILAN
                                    ISLAHATLAR:
                                     1)-Alemdar Mustafa Paşa,Nizam-ı Cedit ordusunun yerine Sekban-ı Cedit Ordusunu kurdu.
                                     2)-II.Mahmut Alemdar Mustafa Paşanın öldürülmesi üzerine Sekban-ı Ceditin yerine EŞKİNCİ OCAĞINI
                                    kurdu.
                                     3)-1826'da Yeniçeri Ocağını kaldırarak(Vakayı Hayriye Olayı) yerine ASAKİR-İ MANSURE-İ
                                    MUHAMMEDİYE
                                        ordusu kuruldu.
                                     4)-Yeni kurulan Asakir-i Mansure-i Muhammediye ordusu tümen, tabur, bölük gibi birliklere ayrıldı.
                                        Eğitimi için Prusya'dan subaylar getirildi. Avrupaya subaylar gönderildi.
ABDÜLMECİT DÖNEMİ(1839-1861)

LONDRA KONFERANSI (1840) (Mısırla ilgili)
Katılan Devletler: İngiltere,Avusturya,Prusya,Rusya ve Osmanlı Devleti
Maddeleri:
1)-Mısır Valiliği,babadan oğula geçmek üzere Mehmet Ali Paşa'ya verilecek, fakat hukuki yönden
Osmanlı'ya bağlı kalacak.
2)-Mısırda vergiler padişah adına toplanacak, dörtte biri İstanbul'a gönderilecek.
3)-Suriye,Adana ve Girit Osmanlı'ya geri verilecek.
Sultan Abdülmecid
 NOT: Bu anlaşmayla Mısır
                                    iç işlerinde serbest, dış işlerinde Osmanlı'ya bağlı imtiyazlı bir eyalet
                                          haline geldi.
                                    
                                     LONDRA KONFERANSI (1841) (Boğazlarla ilgili):
                                       Hünkar antlaşmasının süresi bitince Londra'da bir konferans toplandı. Toplantıya İngiltere,
                                       Rusya,Fransa, Avusturya, Prusya ve Osmanlı Devleti katıldılar. Londrada imzalanan boğazlar
                                       sözleşmesine  göre;
                                         Boğazlar Osmanlı Devleti'nin olacak,ancak Osmanlı barış halindeyken boğazlar bütün savaş
                                    gemilerine
                                         kapatılacaktı.
                                    
                                      ÖNEMİ:
                                       1)-Bu sözleşme ile boğazlar,devletlerarası bir statü kazandı.
                                       2)-Osmanlının boğazlar üerindeki hükümranlık haklarına kısıtlama getirilmiştir.
                                       3)-Rusya boğazlar üzerindeki üstünlüğünü kaybederken, Fransa ve İngiltere Akdenizdeki güvenliklerini
                                          artırmışlardır.
                                    
                                                  TANZİMAT FERMANI (3 Kasım
                                    1839)
                                      Padişah: Abdülmecid   Sadrazam:Mustafa Reşid Paşa
                                      Tanzimat Fermanının İlan Sebepleri:
                                         1)-Avrupalı Devletlerin iç işlerimie karışmasına engel olmak.
                                         2)-Mısır ve Boğazlar konusunda Avrupalı Devletlerin desteğini kazanmak.
                                         3)-Devleti ve toplumu demokratik bir yapıya kavuşturma isteği
                                    
                                       Bu nedenlerden dolayı 3 Kasım 1839 da Tanzimat Fermanı (Gülhane Hattı Hümayunu) ilan edildi.
                                    
                                     NOT: Tanzimat Fermanının ilanıyla
                                    Osmanlı tarihinde yeni bir dönem açılmış(Tanzimat Devri) ve bu devir
                                          1876'ya kadar  devam etmiştir.
                                    
                                       Tanzimat Fermanında yer alan konular:
                                        1)-Azınlıkların, can, mal ve namus güvenliği sağlanacak.
                                        2)-Vergi sistemi yeniden düzenlenerek, herkesten gelirine göre vergi alınacak.
                                        3)-Askerlik OCAK görevinden, VATAN görevi haline getirilecek.  Azınlıklarda askere alınacak.
                                        4)-Kanunların her gücün üstünde olduğu kabul edilecek.
                                    
                                       Tanzimat Fermanının Özellikleri:
                                        1)-En önemli özelliği padişahın yetkilerini sınırlandırması ve kanunların her
                                    gücün üstünde
                                           olduğunun ifade edilmesidir.
                                        2)-Tanzimat Fermanı ANAYASACILIĞA ve DEMOKRASİYE(hukuk devletine, yani hukukun üstünlüğü esasına
                                           dayanan devlet anlayışına)geçişin (BATILILAŞMANIN) ilk aşamasıdır.
                                        3)-Bu fermanın hazırlanmasında halkın bir rolü ve baskısı yoktur. Padişah Abdülmecit,
                                    Mustafa Reşid
                                           Paşanın telkiniyle Mısır meselesinde Avrupa devletlerinin desteğini kazanmak için bu fermanı
                                           ilan etmiştir.
                                    
                                                     KIRIM SAVAŞI (1853-1856)
                                     SEBEPLERİ:
                                       1)-Rusyanın Osmanlı Devleti üzerindeki emelleri. (Rusya Osmanlıyı HASTA ADAM olarak nitelendiriyor
                                    ve
                                          ölmeden topraklarının paylaşılmasını istiyordu. İngiltere Osmanlının toprak
                                    bütünlüğünden yana
                                          olduğunu belirterek bu isteği reddedince Rusya tek başına hareket etti.)
                                       2)-Kutsal Yerler Meselesi:Rusya İstanbul'a bir elçi göndererek Ortodoks kilisesinin kutsal yerlerle
                                          ilgili isteklerinin onaylanmasını istemiş,Osmanlı bu isteği reddetmişti.
                                       3)-Rusya'nın 1848 İhtilallerinin Avrupa'da meydana getirdiği karışıklıklardan yararlanmak
                                    istemesi.
                                          (Avusturya'ya karşı bağımsızlık savaşı veren Macarlar Avusturya ve Rusya birlikleri
                                    tarafından
                                          yenilmişti.  Rusya Osmanlıya sığınan bu Macarların iadesini istemişti.)
                                             Bu sebeplerden dolayı savaş Osmanlı Devleti ile Rusya arasında 1853'de başladı. Osmanlı
                                          donanması SİNOP'ta Ruslar tarafından yakıldı. 1854'te İngiltere ve Fransa Osmanlı
                                    Devleti'nin
                                          yanında yer aldı. Sivastopol kalesi kuşatılarak alındı. Yenilen Rusya ile PARİS ANTLAŞMASI
                                          imzalandı.(1856)
                                    
                                        NOT: Kırım Savaşında İngiltere,
                                    Fransa,Sardunya ve Piyomento Osmanlı Devletinin yanında savaşa
                                              girdi. Avusturya ise Eflak-Boğdan'ı işgal ederek destek verdi.
                                    
                                        NOT: Osmanlı Devleti ilk dış borcu Kırım savaşı sırasında  İngiltere'den
                                    aldı.(1854)
                                    
                                        NOT: Osmanlı Devleti Paris anlaşması sırasında Avrupalı devletlerin tam desteğini kazanmak
                                    için
                                             azınlıklara geniş haklar tanıyan ISLAHAT FERMANINI ilan etti.
                                    
                                      PARİS ANTLAŞMASI(1856):
                                        Katılan devletler:Osmanlı,Rusya,İngiltere, Fransa, Piemento, Sardunya, Avusturya ve Prusya
                                        MADDELERİ:
                                          1)-Osmanlı Devleti bir Avrupa Devleti sayılacak ve toprakları Avrupa Devletlerinin koruyuculuğu
                                             altında kalacak.
                                             AÇIKLAMA :Bu madde Osmanlının egemenlik haklarına gölge düşürmesine rağmen,
                                    bir süre Rus
                                                       tehlikesini ortadan kaldırmıştır.
                                          2)-Boğazlar konusunda 1841 boğazlar sözleşmesi geçerli olacak.
                                          3) Rusya ve Osmanlı Devleti Karadenizde savaş gemisi ve tersane bulundurmayacak.
                                    
                                             AÇIKLAMA:Kırım Savaşına katılan İngiltere'nin en büyük kazancı
                                    Rusya'nın Karadeniz'deki
                                                      tersane ve gemilerinin kaldırılmasıdır. Böylece Akdeniz'i tehdit edebilecek
                                                      Rusyanın etkinliğini kırmış,çıkarlarının devamını sağlamıştır.
                                    
                                             AÇIKLAMA:Kırım Savaşından sonra Rusya sıcak denizlere inmek için başka
                                    bir yol arayarak
                                                      Balkanlarda PANSLAVİZM politikasına ağırlık vermiştir.
                                    
                                             AÇIKLAMA:Osmanlı Devleti Savaşı kazanmasına rağmen anlaşmanın
                                    Karadenizle ilgili maddesi ve
                                                      Islahat yapma zorunluluğu anlaşmanın olumsuz yönleridir.
                                    
                                    KIRIM SAVAŞININ ÖNEMİ:
                                      1)-Avrupalılar ilk defa Kırım savaşında Osmanlı Devletine tam destek verdiler.
                                      2)-Osmanlı Devleti İlk defa dış borç aldı.
                                      3)-Osmanlı Donanması 4. kez Sinopta yakıldı. (İnebahtı,Çeşme,Navarin ve Sinop)
                                      4)-Osmanlı Devleti Islahat Fermanını yayınladı.
                                    
                                                       ISLAHAT FERMANI(1856)
                                     Dış Gelişme: Kırım Savaşı    Padişah: Abdülmecid
                                    
                                     Paris anlaşması görüşmeleri sürerken Islahat Fermanı ilan edilmişti.(1856)
                                     Bu Fermanla ilgili bir madde Paris Anlaşmasında da yer aldı.
                                    
                                     AÇIKLAMA: Islahat Fermanı kaynağını ve ortaya çıkış nedenini yabancı
                                    devletlerden almaktadır. Bu
                                              Fermanın esasları Fransa'nın ısrarı ile Avusturya,İngiltere ve Fransa tarafından
                                              belirlenmiştir. Osmanlı Devleti Paris antlaşması şartlarını lehine çevirmek için
                                    bu fermanı
                                              ilan etmiştir.
                                    ISLAHAT FERMANINININ MADDELERİ:
                                        1)-Din ve mezhep hürriyeti sağlanarak azınlıklara okul,kilise ve hastane açma hakkı verilecek.
                                        2)-Azınlık ve yabancılara küçük düşürücü sözler söylenmeyecek
                                        3)-Azınlıklar da bütün devlet memurluklarına girebilecek.
                                        4)-Askerlik işleri yeniden düzenlenecek,azınlıklardan askerlik için bedel kabul edilecek.
                                        5)-Vergi sistemi yeniden düzenlenecek. İltizam usulü kaldırılacak.
                                        6)-Mahkemelerde herkes inancına göre yemin edecek, karma mahkemeler kurulacak.
                                    
                                        AÇIKLAMA: Islahat Fermanı müslümanlar ile hırıstiyanlar arasında eşitlik sağlamayı
                                    amaçlayan bir
                                                  belgedir.
                                                        ABDÜLAZİZ DÖNEMİ(1861-1876)
Bu Dönemde olan önemli olaylar:
1)-Rusyanın Balkanlarda panslavizm idealini yaymaya başlamasıyla isyanlar başlamıştır.
(Sırp,Karadağ,Bosna-Hersek,Romen(Eflak-Boğdan) ve Bulgar isyanları ortaya çıkarak "Balkan
Bunalımı"na zemin hazırlandı.
2)-Girit'teki Rumlar ayaklanarak Yunanistan'a bağlanmak istediler. Avrupalıların duruma müdahalesiyle
Osmanlı Devleti HALEPA FERMANI'nı ilan etmiş ve Giritlilere vergi muafiyeti getirilmiştir.
3)-Mısır Hidivi(valisi) İsmail Paşa'nın gayretleri ve Fransa'nın desteğiyle 1869'da Süveyş Kanalı
açılmış, böylece coğrafi keşiflerle önemini yitiren Mısır ve Akdeniz yeniden canlanmıştır.
Sultan Abdülaziz
   NOT: Bu durum Avrupalı devletlerin
                                    Mısıra sahip olma arzunu artırmıştır.
                                    
                                     4)-Beylerbeyi ve Çırağan sarayları yapılmıştır.
                                     5)-Avrupalı Devletler azınlıklarla ilgili ağır istek ve tehditlerden oluşan BERLİN MEMARANDUM'unu
                                    ilan
                                        ettiler.
                                     6)-Avrupada önemli gelişmeler görülmüş, İtalya(1870), ve Almanya(1871) siyasi birliklerini tamamlayarak
                                        siyasi güç olarak ortaya çıktılar.
                                     7)-Abdülaziz, GENÇ OSMANLILAR tarafından tahttan indirilmiş, yerine V.MURAT getirilmiştir.(Abdülaziz
                                        tahttan indirildikten sonra Feriye Sarayın'da hapis hayatı yaşadı.Burada damarları kesik vaziyette
                                        bulundu.)
                                                          V.MURAT DÖNEMİ
V. Murat Abdülaziz'in tahttan indirilmesi sonucu padişah oldu.(1876) Ancak sağlığının yerinde
olmadığı görüldü. Bu durum karşısında başta Mithat Paşa olmak üzere önde gelen devlet adamları
V. Murat'ın yerine Meşrutiyeti ilan etme sözü veren II.Abdülhamit'i tahta çıkardılar.
V. MURAT
            II.ABDÜLHAMİT DÖNEMİ
                                    (1876-1909)
I.MEŞRUTİYETİN İLANI:(1876)
Padişah: II.Abdülhamit
İlanda Etkili Olan Grup: Jön Türkler(Genç Osmanlılar)
Savundukları Düşünce: Osmanlıcılık
Meşrutiyet nedir: Krallık yada padişahlıkla yönetilen ülkelerde kralın yanında bir meclisin
(parlamento) bulunmasıdır.
II. ABDÜLHAMİD
  Meşrutiyeti ilan etmeye söz
                                    veren Sultan II. Abdülhamit verdiği sözü yerine getirerek Mithat ve Sait
                                    Paşaların hazırladığı KANUN-İ ESASİ'yi (anayasa) kabul ederek Meşrutiyeti ilan
                                    etmiştir.(23 Aralık 1876)
                                    
                                      KANUN-İ ESASİYE GÖRE:
                                        Osmanlı Meclisi AYAN ve  MEBUSAN meclislerinden oluşacaktı. Ayan Meclisini Padişah Mebusan Meclisini
                                        ise halk seçecekti.(18 bin Yahudi bir, 107 bin hırıstiyan bir, 133 bin müslüman bir milletvekili
                                        seçecekti.) Seçilen milletvekilleri 20 Mart 1877'de toplanarak çalışmalarına başlamıştır.
                                    Bu arada
                                        Rusların bazı tavizler istemesi üzerine Meclis Rusya'ya karşı savaş ilanına karar vermiştir.
                                    Bu
                                        savaşta Osmanlı Devletinin büyük kayıplar vermesi üzerine Abdülhamit Kanun-i Esasinin 113.maddesine
                                        dayanarak 14 Şubat 1878'de meclisi kapatmıştır.Böylece "Birinci Meşrutiyet" sona ermiştir.
                                    
                                      NOT: I.Meşrutiyetle halk, ilk olarak dolaylı
                                    da olsa yönetime katılmıştır.
                                    
                                      NOT: I.Meşrutiyetin ilanını hızlandıran en önemli dış gelişme,1876 da İstanbulda
                                    toplanan TERSANE
                                          KONFERANS'ında Avrupalıların azınlıklarla ilgili isteklerine engel olunmak istenmesidir.
                                    
                                    İSTANBUL (TERSANE) KONFERANSI (1876) :
                                        Rusyanın Panslavist politikasıyla Osmanlı Devleti üzerinde baskı kurmaya başlaması İngiltere'nin
                                      çıkarlarına aykırıydı. Bu yüzden İngiltere Balkan Milletlerinin sorunlarına çözüm bulmak
                                    amacıyla
                                      İstanbul'da Milletlerarası bir konferansın toplanmasını sağladı.Konferansa Osmanlı
                                    Devletinin yanısıra
                                      İngiltere, Rusya,Fransa,Avusturya ve İtalya katıldı. İstanbul Konferansı çalışmalarına
                                    başladığı
                                      sırada Osmanlı Devleti I.Meşrutiyeti ilan ederek konferansı etkisiz hale getirmeye çalışdı.
                                    
                                      NOT: Osmanlı Devleti bu hareketiyle, konferans
                                    kararları üzerinde olumlu bir etki yapmak amacındaydı.
                                           Çünkü meşrutiyet rejimi içinde Osmanlı vatandaşı olan Yahudi ve Hırıstıyanlar da
                                    Meclisi Mebusana
                                           temsilci göndererek yönetime katılabilecek ve haklarını arayabileceklerdi. Bu yüzden Osmanlının
                                           Balkanlar'da ıslahat yapmasına artık gerek yoktu. Ancak Avrupa Devletleri bunu ciddiye almadılar
                                           ve konferansta aşağıdaki kararları aldılar.
                                    
                                      Tersane Konferansı Kararları:
                                       1)-Sırbıstan ve Karadağ'ın toprakları genişletilecek,
                                       2)-Bulgaristan ve Bosna-Hersek'e özerklik verilecek.
                                     Osmanlı Devleti bu kararları kabul etmeyince konferans dağılmış ve daha sonra Londra'da tekrar
                                    bir
                                     araya gelen Avrupa Devletleri benzer kararlar alarak Osmanlı'nın bu kararlara uymasını istemişlerdir.
                                    
                                              1877-1878 OSMANLI-RUS SAVAŞI (93 HARBİ)
                                    SEBEPLERİ:
                                      1)-İstanbul(Tersane) ve Londra Konferansı kararlarının Osmanlı tarafından kabul edilmemesi
                                      2)-Rusya'nın Panslavist politikası ve sıcak denizlere inme çabası
                                    
                                      Rusya bu sebeplerden birincisini gerekçe göstererek Osmanlı Devletine savaş ilan etti.
                                    
                                    SAVAŞ:
                                          Ruslar doğuda Erzurum'a kadar ilerlediler. Rus ordusu AZİZİYE Tabyalarında GAZİ AHMET MUHTAR
                                    PAŞA
                                      tarafından durduruldu.
                                          Balkanlarda ise Ruslar Tuna'yı aşıp PLEVNE önlerine geldiler. Plevne'de GAZİ OSMAN PAŞA önemli
                                      başarılar kazandı. Ancak daha sonra Plevne düştü. Ruslar Edirneyi alarak Çatalca önlerine kadar
                                      geldiler.Osmanlı Devleti barış istemek zorunda kaldı. İki taraf arasında AYESTEFANOS(Yeşilköy)
                                      ANTLAŞMASI imzalandı.
                                    
                                    AYESTEFANOS ANTLAŞMASI(3 MART 1878)
                                    MADDELERİ:
                                     1)-Sırbıstan,Karadağ ve Romanya tam bağımsız olacak ve sınırları genişletilecek.
                                     2)- Büyük bir Bulgaristan krallığı kurulacak.
                                     3)- Batum,Kars,Ardahan ve Doğu Beyazıt Ruslara verilecek.
                                     4)- Girit ve ERMENİLERİN oturduğu yerlede ıslahat yapılacak.
                                     5)- Bosna-Hersek'e özerklik verilecek.
                                     6)- Teselya Yunanistan'a verilecek.
                                     7)- Osmanlı Rusyaya 30 milyon altın savaş tazminatı ödeyecek.
                                    
                                    
                                     NOT: Bu anlaşma Rusya'ya sıcak denizlere
                                    inme konusunda Balkan ve Doğu koridorunu açmıştır. Bu durum
                                         Avrupa devletlerin tepkisine neden olmuş, Rusya yeni bir savaşı göze alamadığından BERLİN'de
                                    bir
                                         kongre toplanmasını kabul etmiştir.
                                    
                                     NOT: AYESTEFANOS ANTLAŞMASI yürürlüğe girmemiş,bunun yerine Berlin antlaşması imzalanmıştır.
                                    
                                     NOT: Osmanlı Devleti'nin imzalayıpta uygulamaya konulmayan iki antlaşma AYESTEFANOS ve SEVR'dir.
                                    
                                            BERLİN KONGRESİ VE BERLİN ANTLAŞMASI(1878):
                                    
                                      Kongreye Katılan Devletler: Osmanlı,Rusya,İngiltere,Fransa, Avusturya, İtalya ve Almanya.
                                    
                                    
                                     NOT:  Bu sırada İngiltere, Osmanlı
                                    Devletine KIBRIS'ın kendisine bir ÜS olarak verilmesi durumunda
                                          kongrede Osmanlı Devletini savunacağını söyledi. Osmanlı İngiltere'nin bu  isteğini
                                    kabul etmek
                                          zorunda kaldı.
                                    
                                     BERLİN ANTLAŞMASININ MADDELERİ (1878):
                                    
                                     1)- Ayestefanos Antlaşmasıyla kurulan BULGAR KRALLIĞI üçe ayrıldı:
                                             a)-Asıl Bulgaristan: Osmanlı Devletine vergi veren bir prenslik haline getirildi.
                                             b)-Makedonya: Islahat yapılmak şartıyla Osmanlıya bırakıldı.
                                             c)-Doğu Rumeli: Osmanlıya bağlı kalacak,ancak hırıstiyan bir vali tarafından yönetilecek.
                                     2)-Sırbıstan,Romanya,Karadağ bağımsız olacak.
                                     3)-Bosna-Hersek Osmanlı toprağı sayılacak, yönetimi geçici olarak Avusturya'ya bırakılacak.
                                     4)-Kars,Ardahan ve Batum Ruslara, Doğu Beyazıt Osmanlı'ya verilecek.
                                     5)-Teselya Yunanistan'a verilecek.
                                     6)-Ermenilerin oturduğu yerlerde ve Girit adasında ıslahatlar yapılacak.
                                     7)-Osmanlı Rusya'ya 60 milyon altın savaş tazminatı verecek.
                                    
                                     ÖNEMİ:
                                       1)- Osmanlı'nın dağılma süreci hızlandı.
                                       2)- Bu antlaşma ile İngiltere de Osmanlı topraklarının parçalanmasına katıldı.Bu
                                    yüzden Osmanlının
                                           dış politikasında İngiltere'den boşalan yeri ALMANYA almaya başladı.
                                       3)- ERMENİ MESELESİ ilk defa uluslararası bir antlaşmada yer almış, Ermeni Meselesi Ermenilerin
                                    değil
                                           Osmanlı'yı parçalamak isteyen devletlerin meselesi olarak ortaya çıkmıştır. Berlin Antlaşması,
                                           ERMENİ Meselesinin BAŞLANGICI olarak kabul edilmektedir.
                                       4)- Osmanlının 19. yy.da en çok toprak kaybettiği antlaşmadır.
                                       5)- Anlaşmadan en karlı çıkan, Bosna Hersek üzerinde haklar elde eden Avusturya ve Kıbrısı
                                    üs olarak
                                           alan İngiltere'dir.
                                    
                                               BERLİN ANTLAŞMASI SONRASI GELİŞMELER:
                                    
                                    1)-KIBRIS'IN İNGİLİZLERE ÜS OLARAK
                                    VERİLMESİ: Berlin kongresi sırasında
                                    Osmanlının çıkarlarını savunması
                                       karşılığı İngiltere'ye Kıbrısta üs kurma sözü verilmişti.  Berlin Antlaşmasından
                                    sonra KIBRIS üs
                                       olarak İngilizlere verildi.(1878)
                                      NOT: İngiltere böylelikle Süveyş kanalını kontrol etme imkanına kavuşmuştur. Osmanlının
                                    I.Dünya
                                          savaşına girmesiyle İngiltere, Kıbrısı toprakların kattığını
                                    açıkladı.
                                    2)-DÜYUN-U UMUMİYE İDARESİNİN
                                    KURULMASI(1881):Osmanlı Devleti dış
                                    borç ve faizlerini ödeyemeyince
                                       alacaklı devletler bu idareyi kurmuşlardır. Bu idare dış borçları doğrudan toplamak
                                    suretiyle
                                       kurulan yabancı bir mali kontroldü.  Bu da Osmanlı Devletinin ekonomik bağımsızlığına
                                    gölge
                                       düşürmüştür.
                                    3)-TUNUS'UN FRANSIZLAR TARAFINDAN İŞGALİ(1881): Fransa'nın Tunus'u işgalini Osmanlı Devleti sadece
                                       protesto edebilmiştir.(Fransa hatırlanacağı gibi 1830 yılında da Cezayiri işgal etmişti.)
                                    4)-MISIR'IN İNGİLİZLER TARAFINDAN İŞGALİ(1882):
                                    İngilizler Süveyş Kanalının açılmasıyla
                                    önemi daha da
                                       artan MISIR'ı 1882'de işgal ettiler.
                                    5)-DOĞU RUMELİ'NİN BULGAR PRENSLİĞİ
                                    İLE BİRLEŞMESİ(1885): Doğu
                                    Rumeli Bulgarlarının Bulgar Prensliği ile
                                       birleşmek için ayaklanmaları sonucu yapılan görüşmelerde Osmanlı Devleti bu bölgenin Bulgar
                                       Prensliğine bağlanmasını kabul etti (1885)
                                    6)-GİRİT SORUNU VE OSMANLI-YUNAN SAVAŞI:
                                    Yunanistan'ın Giritin iç işlerine karışması
                                    ve burada çıkan
                                       ayaklanmayı desteklemesi sonucu OSMANLI-YUNAN savaşı çıktı.
                                        Yapılan DÖMEKE MEYDAN SAVAŞINI kazanan Osmanlı kuvvetlerine Atina yolu açıldı. Ancak Avrupa
                                        Devletlerinin müdahale etmesi üzerine İSTANBUL ANTLAŞMASI imzalandı.(1897)
                                         Buna göre Girit'e özerklik verilmiş, ayrıca yönetimi Yunanlı bir Prense verilmiştir.
                                    
                                      NOT: Bu antlaşma ile Giritin yönetimi elimizden
                                    çıkmış, II.Meşrutiyet sırasında Girit Yunanistan
                                          tarafından işgal  edilmiş,Balkan Savaşı sonucu imzalanan Atina Antlaşmasıyla da Girit'in
                                          Yunanistan'a ait olduğu kabul edilmiştir.
                                    
                                    7)-BOSNA HERSEK'İN AVUSTURYAYA BAĞLANMASI(1908):
                                    Berlin Antlaşmasında Bosna Hersek'in yönetimi
                                    geçici
                                       olarak Avusturyaya bırakılmıştı. II. Meşrutiyetin ilanı sırasında Avusturya
                                    Bosna-Hersek'i
                                       topraklarına kattığını açıkladı. Osmanlı bu durumu kabul etmek zorunda kaldı.
                                    8)-BULGARİSTANIN BAĞIMSIZLIĞINI KAZANMASI(1908): II.Meşrutiyetin ilanı ile oluşan karışıklıklardan
                                       yararlanan Bulgarlar bağımsızlıklarını ilan ettiler.Rusya'nın araya girmesiyle Osmanlı
                                    Devleti bu
                                       durumu kabul etmek zorunda kaldı.
                                    9)- II.MEŞRUTİYET'İN İLANI(1908):
                                        Padişah: II.Abdülhamit
                                        İlanında Etkili Olan Grup: İttihat ve Terakki
                                        Savunulan Düşünce: Türkçülük
                                        14 Şubat 1878'de Sultan Abdülhamit'in meclisi kapatmasıyla şahsi idare dönemi başlamış ve
                                    1908
                                        yılına kadar 30 yıl sürmüştür. Bu dönem içinde Sultan Abdülhamit'e karşı olanlar, meşrutiyeti
                                        yeniden ilan etmek amacıyla bir takım cemiyetler kurmuşlardır. Bu cemiyetler içinde en önemlisi
                                        İTTİHAT VE TERAKKİ CEMİYETİ'dir.
                                        Selanik'te İttihat ve Terakki yanlısı subayların ayaklanması sonucu II.Abdülhamit meşrutiyeti
                                    tekrar
                                        ilan etmiştir.(1908)
                                      II. Meşrutiyetin ilanı sorunları çözmeye yetmedi. İçte ve dışta yeni sorunlar çıktı.
                                    Bu dönemde
                                      kurulan siyasi partilerin mevcudiyeti partizan çekişmeleri yarattı.
                                    10)- 31 MART OLAYI (13 NİSAN 1909): İstanbulda AVCI TABURLARININ başlattığı meşrutiyet
                                    karşıtı
                                         ayaklanmadır.
                                       31 Mart Olayının Sonuçları:
                                        1)- Mahmut Şevket Paşa komutasındaki HAREKET ORDUSU İstanbul'a gelerek ayaklanmayı bastırmıştır.
                                            (M.Kemal bu orduda Kolağasıdır.)
                                        2)- II.Abdülhamit tahttan indirilmiştir.Yerine V.Mehmet Reşat padişahlığa getirilmiştir.
                                        3)- Kanun-i Esasinin bazı maddeleri değiştirilmiştir.
                                    
                                       NOT: II.Abdülhamit'in tahttan indirilmesiyle Osmanlı
                                    Devleti Yönetiminde İTTİHAT VE TERAKKİ DÖNEMİ
                                            başlamış,bu dönem 1918'de imzalanan Mondros ateşkes Antlaşmasına kadar sürmüştür.Bu
                                    geçen 9
                                            yıl içinde Osmanlı Devleti Trablusgarp, Balkan ve I.Dünya Savaşlarını yaşamış
                                    ve çok ağır
                                            yenilgiler almıştır.
                                    
                                            I. VE II. MEŞRUTİYET DÖNEMİ
                                    FİKİR AKIMLARI:
                                    
                                      1)- OSMANLICILIK: Tanzimat döneminin sonlarına doğru bazı Osmanlı Aydınları
                                    GENÇ OSMANLILAR adıyla bir
                                          cemiyet kurdular. Bunların amacı Fransız ihtilali sonucu yayılan "Milliyetçilik" akımının
                                    Osmanlı
                                          Devleti üzerinde etkisini kırmaktı. Bunun için dil,din ve ırk farkı gözetmeksizin herkesin eşit
                                          haklara sahip olmasını savunuyorlardı. Bu milletlere yönetimde temsil hakkı verilirse Osmanlı
                                          Devletinden ayrılmayacaklarını düşünüyorlardı.
                                      2)-İSLAMCILIK(PANİSLAMİZM): Genç Osmanlıların(jön Türkler) Osmanlıcılık fikrine
                                    karşı II. Abdülhamit
                                         bu düşünceyi savunmuştur. Padişahın bunda iki amacı vardı:
                                            Dar anlamda: İmparatorluğu korumak ve devam ettirmek.
                                            Geniş anlamda: Hilafet çatısı altında dünya İslam birliğini sağlamaktı.
                                         Bu düşünceyi savunanlara göre din ile millet birdir. Hangi milletten olursa olsun
                                         müslümanların halifenin etrafında birleşmesi gerekir.
                                    
                                           NOT:İslamcılık düşüncesi
                                    de Osmanlıcılık gibi Milliyetçilik akımı karşısında etkili olamamıştır.
                                               Bunun en açık kanıtı da I.Dünya savaşında Halifenin Cihad çağrısına müslüman
                                    Arapların
                                               uymamasıdır.
                                      3)-TÜRKÇÜLÜK: İslamcılık ve Osmanlıcılık düşüncelerinin geçerli olduğu
                                    dönemlerde pek yaygınlaşamadı.
                                         Özellikle II.Meşrutiyet döneminde güç kazandı. Türkçülük düşüncesinin öncülerine göre devlet ancak
                                         dili, soyu ve ülküsü bir olan topluma dayanılarak sürdürülebilirdi.
                                         Türkçülük akımı ZİYA GÖKALP'in katkılarıyla ilmi bir içerik kazanmışdır.
                                      4)-BATICILIK: İlk olarak askeri alanda başlayan batılılaşma hareketi, daha sonra
                                    devlet ve toplum
                                         hayatında da etkisini gösterdi.
                                    
                                                  V.MEHMET REŞAT DÖNEMİ (1909-1918)
                                    
                                    TRABLUSGARP SAVAŞI:(1911)
                                      AÇIKLAMA: XX. yy. başında Kuzey Afrikada sadece Trablusgarp Osmanlı egemenliğinde
                                    kalmıştı.(Daha önce
                                                Cezayir'i ve Tunus'u Fransızlar,Mısır'ı da İngilizler işgal etmişlerdi.)
SEBEP: İtalya'nın gelişen sanayisi için hammadde ve pazar arayışı, bunun içinde Osmanlının elindeki
Trablusgarp'a asker çıkarmaları.
SAVAŞ: Osmanlı Devleti Trablusgarp'a(Libya) karadan asker gönderemiyordu. Çünkü Mısır İngilizlerinolduğundan kara yolu bağlantısı kesikti. Osmanlı Donanması İtalyan donanmasından zayıf
olduğundan denizdenden de Trablusgarp'a müdahale edemedi. Bu yüzden aralarında M.Kemal ve EnverBey'in de bulunduğu gönüllü subaylar bölgeye giderek burada İtalyanlara karşı başarılı savaşlaryaptılar. (Tobruk,Derne,Bingazi)
V. MEHMET REŞAD
  SEBEP: İtalya'nın gelişen sanayisi için hammadde ve pazar arayışı,
                                    bunun içinde Osmanlının elindeki
                                             Trablusgarp'a asker çıkarmaları.
                                      SAVAŞ: Osmanlı Devleti Trablusgarp'a(Libya) karadan asker gönderemiyordu. Çünkü Mısır
                                    İngilizlerin
                                             olduğundan kara yolu bağlantısı kesikti. Osmanlı Donanması İtalyan donanmasından
                                    zayıf
                                             olduğundan denizdenden de Trablusgarp'a müdahale edemedi. Bu yüzden aralarında M.Kemal ve Enver
                                             Bey'in de bulunduğu gönüllü subaylar bölgeye giderek burada İtalyanlara karşı başarılı
                                    savaşlar
                                             yaptılar. (Tobruk,Derne,Bingazi)
                                    
                                               Trablusgarp'ı ele geçirmekte zorlanan İtalyanlar Oniki Ada ve Rodos'u işgal ettiler. Bu
                                             sırada Balkan Savaşı patlak verince Osmanlı Devleti barış imzalamak zorunda kaldı.
                                    
                                      SONUÇ: İtalyanlarla UŞİ(Ouchy)ANTLAŞMASI imzalandı.(1912)
                                         Maddeleri:
                                              1)- Trablusgarp İtalya'ya verildi.
                                              2)- Oniki Ada ve Rodos geçici olarak İtalya'ya bırakıldı.(Balkan Savaşı sırasında
                                                  Yunanlıların eline geçmesin diye)
                                    
                                       NOT: İtalyanlar Balkan Savaşından
                                    sonra sözlerinde durmayarak adalardan çekilmediler. II. Dünya
                                            Savaşından sonra adalar Yunanistan'a geçti.
                                    
                                      UŞİ ANTLAŞMASININ ÖNEMİ:
                                        Bu antlaşmayla Osmanlı Devleti Kuzey Afrikadaki son toprağını da kaybetti.
                                    
                                                         BALKAN SAVAŞLARI:
                                    
                                    Sebep: Rusyanın Panslavist politikası ve sıcak denizlere inme düşüncesi doğrultusunda Balkan
                                           Devletlerini Osmanlıya karşı kışkırtması.
                                    
                                    AÇIKLAMA: İngiltere, Osmanlı-Almanya yakınlaşmasından rahatsızlık duyuyordu.
                                    Çünkü Almanya hem
                                              Avrupa'nın güçlü bir devleti hem de İngiltere'nin sömürgelerine göz diken bir tavırda idi.
                                              İngiltere Almanya tehlikesine karşı daha zayıf durumda olan Rusya'yı kullanmaya karar verdi.
                                              1908 yılında Estonya'nın başkenti REVAL'de yapılan görüşmelerden sonra İngiltere
                                    Rusya'yı
                                              Balkan ve Osmanlı politikasında serbest bıraktı. Yani Rusya boğazları ele geçirebilecek,
                                              İngiltere buna ses çıkarmayacaktı. Fırsatı değerlendiren Ruslar Balkan Devletlerini
                                    Osmanlı
                                              Devletine karşı kışkırttılar.
                                    I.BALKAN SAVAŞI:
                                       SAVAŞ: * Rusların kışkırtmasıyla Sırbistan, Yunanistan, Karadağ
                                    ve Bulgaristan aralarında anlaşarak
                                                Osmanlı Devletine savaş açtılar.
                                              * Osmanlı Ordusunun bir bölümü savaştan önce terhis edilmişti. Bu duruma bir de subaylar
                                                arasındaki siyasi çekişmeler eklenince Osmanlı Devleti bütün cephelerde yenildi.
                                              * Makedonya,Batı Trakya,Edirne ve Kırklareli işgal edildi. Arnavutluk bağımsızlığını
                                    ilan
                                                etti.
                                    
                                        NOT: Balkanlarda Osmanlıdan ayrılarak
                                    bağımsız olan son devlet ARNAVUTLUK'dur.
                                    
                                    
                                       SONUÇ: Balkanların yeni haritasını belirlemek amacıyla LONDRA KONFERANSI toplandı.(1912)
                                    Londra
                                              Konferansında Osmanlı devleti Midye-Enez çizgisinin batısında kalan topraklarını kaybetti.
                                              (Makedonya, Batı Trakya, Edirne, Kırklareli). Ayrıca Bozcada ve Gökçeada dışındaki
                                    bütün Ege
                                              adaları Yunanistan'a geçti.
                                    
                                    II. BALKAN SAVAŞI:
                                       SEBEP: I.Balkan savaşında ençok toprağı Bulgaristan almıştı. Bu
                                    durumdan memnun olmayan Yunanistan,
                                              Sırbıstan, Karadağ ve Romanya Bulgaristan'a savaş açtılar. Bu durumdan faydalanan Osmanlı
                                              Devleti'de savaşa girerek Edirne ve Kırklareli'yi Bulgarlardan geri aldı.
                                    
                                        NOT: I.Balkan Savaşı Osmanlı Devletine
                                    karşı, II. Balkan Savaşı ise Bulgaristana karşı yapılmıştır.
                                    
                                       SONUÇ: Osmanlı Devleti Bulgaristan ile İSTANBUL, Yunanistan ile ATİNA Anlaşmalarını
                                    imzaladı.(1913)
                                    
                                        NOT: İstanbul ve Atina Antlaşmalarında
                                    Bulgaristan ve Yunanistanda yaşayan Türklere "Azınlık"
                                             statüsü verildi.
                                    
                                        NOT: Balkan Savaşlarından sonra Talat,Cemal ve Enver Paşaların devlet idaresindeki etkinliği
                                             arttı.(Üç Paşa Devri)
                                    
                                                     I.DÜNYA SAVAŞI(1914-1918)
                                    
                                    SEBEPLERİ:
                                      1)-EKONOMİK SEBEPLER: Almanya ve İtalya'nın gelişen sanayileri için hammadde ve
                                    pazara ihtiyaç
                                         duymaları, bu nedenle İngiltere ve Fransanın sömürgelerine göz dikmeleri
                                      2)-SİYASİ SEBEPLER:
                                         a)-Fransanın 1871'de kaybettiği Alsas-Loren Bölgesini Almanlardan geri almak istemesi.
                                         b)-Avusturya-Macaristan imparatorluğu'nun Rusların Panslavist politikasından rahatsız olması.
                                         c)-Devletler arası Gruplaşmalar:Savaştan önce yukardaki sebeplerden dolayı  devletler birbirlerine
                                            karşı ittifaklar kurdular:
                                    
                                                            İTTİFAKLAR
                                    
                                          ÜÇLÜ İTİLAF DEVLETLERİ    ÜÇLÜ İTTİFAK DEVLETLERİ
                                           (ANLAŞMA DEVLETLERİ)      (BAĞLAŞMA DEVLETLERİ)
                                             1-İngiltere              1-Almanya
                                             2-Fransa                 2-Avusturya-Macaristan
                                             3-Rusya                  3-İtalya
                                    
                                      AÇIKLAMA: İtalya savaş başladıktan sonra grup değiştirerek İtilaf
                                    Devletlerinin yanında savaşa
                                                katılmıştır.
                                    
                                    SAVAŞIN ÇIKIŞI:
                                        Avusturya-Macaristan Veliahdı Saraybosna'da bir Sırplı tarafından öldürüldü.Bunun üzerine Avusturya
                                        Sırbistan'a savaş ilan etti, Rusya Sırbistanın yanında yer aldı,Fransa Rusya'yı destekledi.
                                     Almanya
                                        ve İngiltere'nin de katılmasıyla savaş genişledi.
                                    
                                    OSMANLI DEVLETİNİN SAVAŞA GİRİŞİ:
                                        İttihat ve Terakkinin ileri gelenleri Savaşı Almanya'nın kazanacağına inanıyorlardı.
                                    Onlara göre
                                        Osmanlı Devleti Almanyanın yanında savaşa girerse Balkanlarda kaybettiği toprakların bir
                                    bölümünü
                                        geri alabilirdi. Bu nedenle Almanya ile gizli bir ittifak antlaşması imzalamışlardı.
                                    
                                    ALMANYANIN OSMANLI DEVLETİNİ KENDİ
                                    YANINDA SAVAŞA ÇEKMEK İSTEMESİNİN NEDENLER:
                                        1)- Osmanlı Devletinin katılmasıyla savaş genişleyecek, Rus kuvvetlerinin bir kısmı
                                    Osmanlı
                                            cephelerine yollanacağından Almanya kendi cephelerinde rahatlayacaktı.
                                        2)- Osmanlı padişahının "halife" sıfatıyla yapacağı bir "cihad" çağrısı
                                    İngilizleri müslüman
                                            sömürgelerinde zor durumda bırakacaktı.
                                    
                                     NOT: İngiliz ve Fransızlar Osmanlı
                                    Devletinin Almanya' nın yanında savaşa girmesini istemiyorlardı.
                                          Çünkü cephelerin genişlemesini istemiyorlardı. Bu yüzden Osmanlı Devletine savaşa girmemesi
                                          durumunda KAPİTÜLASYONLARI kaldırmayı önerdiler. Osmanlı Devleti ise tek taraflı olarak
                                          kapitülasyonları kaldırdığını ilan etti.
                                    
                                    OSMANLI DEVLETİ'NİN SAVAŞA GİRİŞİ:
                                          İngilizlerden kaçan Goben ve Bresleu isimli iki Alman gemisi Osmanlı'ya sığındı. Osmanlı
                                    Devleti
                                          bu gemileri satın aldığını bildirerek teslim etmedi. Yavuz ve Midilli adı verilen bu gemiler
                                          Karadenize açılarak Rus limanlarını bombalayınca Osmanlı Devleti de savaşa girmiş
                                    oldu. (1914)
                                    
                                    OSMANLI DEVLETİNİN SAVAŞTIĞI CEPHELER:
                                      1)-KAFKAS CEPHESİ: Enver Paşa Ruslarla SARIKAMIŞ MUHAREBESİNİ yaptı. Erzurum,Erzincan,
                                    Muş, Bitlis ve
                                         Trabzon Rusların eline geçti. Ruslar bölgedeki Ermenileri silahlandırarak Türk Halkının üzerine
                                         sevkettiler.  Ancak Rusya 1917'de BOLŞEVİK ihtilali çıkınca bölgeden kuvvetlerini çekti. Rusya ile
                                         BREST- LİTOWSK anlaşması imzalandı.(1918) Buna göre Ruslar 1878 Berlin Antlaşmasıyla aldıkları
                                         Kars, Ardahan ve Batum'u Türkiye'ye bıraktılar.
                                    
                                      2)-ÇANAKKALE CEPHESİ:
                                         Sebepleri:
                                           a)-Çanakkale'yi geçerek İstanbulu almak, böylece Osmanlı Devletini savaşdışı bırakmak.
                                           b)-Müttefikleri Rusyaya ekonomik ve askeri yardımda bulunmak
                                         Sonuçları:
                                           a)- İtilaf Devletlerinin denizden ve karadan taarruzları püskürtüldü.
                                           b)-Osmanlı Devletini savaş dışı bırakamadılar. Savaş uzadı.
                                           c)-Müttefikleri Rusya'ya askeri ve ekonomik yardımı götüremediler. Bu durum Rusyada 1917
                                              ihtilalinin çıkmasına ve Rusyanın savaştan çekilmesine yol açtı.
                                           d)-Mustafa Kemal Anafartalar, Conk Bayırı ve Arıburnu'nda kazandığı başarılarla
                                    tanındı.
                                           e)-Çanakkale savaşlarında iki tarafta çok sayıda insan kaybetti.
                                      3)-KANAL CEPHESİ:
                                         Sebepler:
                                           Süveyş kanalını ve ardından Mısır'ı alarak İngiltere'nin sömürgeleriyle bağlantısını
                                    kesmek amacı
                                           ile Almanyanın isteği doğrultusunda Osmanlı askerinin saldırısı ile bu cephe açılmıştır.
                                         Sonuç: İngilizler isyancı Araplar sayesinde Türk ordusunu geri çekilmek zorunda bıraktı.
                                     4)-IRAK CEPHESİ:
                                         Sebepler:
                                           İngilizler hem Irak petrollerine sahip olmak, hem de Rusya'ya karadan yardım ulaştırmak amacıyla
                                           Basra Körfezi'ne çıktılar.
                                         Sonuç:
                                           Osmanlılar KUTÜ'L AMARE'de bazı başarılar elde ettilerse de daha sonra Musul'a çekilmek zorunda
                                           kaldılar.
                                    
                                     5)-YEMEN-HİCAZ CEPHESİ: İsyancı Arap ve İngilizlere karşı savaşıldı.
                                     6)-MAKEDONYA-GALİÇYA CEPHESİ: Bu cephede müttefikimiz Avusturya ve Bulgaristanla birlikte Rus ve
                                        Fransız kuvvetlerine karşı savaştık.
                                     7)-SURİYE-FİLİSTİN CEPHESİ: Kanal harekatının bir devamı niteliğindedir. Bu cephede
                                    Yıldırım Orduları
                                        Grup Kumandanlığını son olarak M.Kemal Paşa yapmıştır.
                                    
                                    I.DÜNYA SAVAŞININ SONA ERMESİ:
                                         Rusya'nın savaştan çekilmesiyle Avusturya-Macaristan, Almanya,Bulgaristan ve Osmanlı Devleti İtilaf
                                       Devletlerine karşı üstün duruma geldiyse de bu durum fazla uzun sürmedi.
                                         Almanya'nın İngiltereye silah ve hammadde  taşıyan ABD gemilerine zarar vermesi üzerine ABD'de
                                       Almanyaya karşı savaşa girdi.Bu durum savaşın kaderini değişti. Almanya batı cephelerinde
                                    çöktü.
                                       Almanya'nın yardımları ile ayakta duran Osmanlı ve Bulgar kuvvetleri zor durumda kaldılar.  Sonunda
                                       İttifak devletleri aşağıdaki barış antlaşmalarını imzalamak zorunda kaldılar.
                                    
                                    I.DÜNYA SAVAŞI SONUCU İMZALANAN BARIŞ
                                    ANTLAŞMALARI:
                                      Almanya ile    ------->  VERSAY
                                      Avusturya ile  ------->  SAİNT GERMEN(Sen Cermen)
                                      Macaristan ile  ------>  TRİANON
                                      Bulgaristan ile ------->  NÖYYİ
                                      Osmanlı ile    ------->  SEVR barış antlaşmaları ... imzalanmıştır.
                                    

Anasayfa